नमस्कार भगिनींनो, महाराष्ट्र शासनाची अत्यंत लोकप्रिय ठरलेली ‘मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजना’ सध्या संपूर्ण राज्यात पुन्हा एकदा जोरदार चर्चेत आली आहे. या योजनेमध्ये नुकताच एक अत्यंत मोठा बदल आणि मोठी छाननी प्रक्रिया पार पडली आहे. ई-केवायसी (e-KYC) प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर राज्यातील तब्बल ८० लाख महिलांना या योजनेतून अपात्र ठरवण्यात आले आहे.
या मोठ्या छाननीमुळे योजनेच्या एकूण लाभार्थ्यांची संख्या सुरुवातीच्या २ कोटी ४६ लाखांवरून थेट १ कोटी ६६ लाखांवर आली आहे. या मोठ्या बदलानंतर आता पात्र महिलांना मे २०२६ चा हप्ता कधी मिळणार? आणि ८० लाख महिला अपात्र ठरण्यामागचे नेमके कारण काय? याची सविस्तर माहिती खालीलप्रमाणे आहे.
का अपात्र ठरल्या ८० लाख महिला? (मुख्य कारणे)
महिला व बाल विकास विभागाकडून राबवल्या जाणाऱ्या या योजनेचा उद्देश केवळ गरजू आणि आर्थिकदृष्ट्या कमकुवत महिलांना मदत करणे हा आहे. मात्र, पडताळणीदरम्यान खालील त्रुटी आढळल्यामुळे लाखो महिलांचा लाभ थांबवण्यात आला आहे:
- उत्पन्नाची अट: योजनेच्या नियमानुसार कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न २.५ लाख रुपयांपेक्षा कमी असणे अनिवार्य आहे. छाननीदरम्यान अनेक अपात्र अर्ज आढळले.
- ई-केवायसी अपूर्ण असणे: सरकारने आधार आणि बँक खाते ई-केवायसी पूर्ण करण्यासाठी ३० एप्रिल २०२६ पर्यंत मुदतवाढ दिली होती. तरीही ज्या महिलांनी ही प्रक्रिया पूर्ण केली नाही, त्यांचे नाव यादीतून वगळण्यात आले आहे.
- चुकीची माहिती: अर्जात बँक डिटेल्स, आधार लिंक किंवा रहिवासी पुराव्याबाबत चुकीची माहिती दिल्यामुळे अनेक अर्ज बाद झाले आहेत.
लाडक्या बहिणींना मे महिन्याचा हप्ता कधी मिळणार?
सध्या राज्यातील लाखो पात्र महिला मे २०२६ च्या हप्त्याची अत्यंत उत्सुकतेने प्रतीक्षा करत आहेत. हप्त्याबाबतची ताजी परिस्थिती खालीलप्रमाणे आहे:
- मागील हप्त्यांचे वाटप: यापूर्वी मार्च आणि एप्रिल महिन्याचे एकत्रित हप्ते (३,००० रुपये) १३ ते १४ मे दरम्यान महिलांच्या बँक खात्यात जमा करण्यात आले होते.
- मे महिन्याचा हप्ता: मे महिन्याचा १५०० रुपयांचा हप्ता कधी जमा होणार, याबाबत शासनाकडून अद्याप कोणतीही अधिकृत तारीख घोषित करण्यात आलेली नाही. मात्र, जूनच्या पहिल्या किंवा दुसऱ्या आठवड्यात हा हप्ता पात्र महिलांच्या खात्यात जमा होण्याची दाट शक्यता वर्तवली जात आहे.
काही महिलांना मिळतात फक्त ५०० रुपये? जाणून घ्या नियम
योजनेच्या नियमानुसार सर्वसाधारण पात्र महिलांना दरमहा १,५०० रुपये दिले जातात. मात्र, ज्या महिलांना केंद्र किंवा राज्य सरकारच्या इतर शेतकरी सन्मान योजनांचा लाभ मिळतो, जसे की:
- नमो शेतकरी महासन्मान निधी
- पीएम किसान सन्मान निधी योजना
अशा लाभार्थी कुटुंबातील महिलांना या योजनेअंतर्गत पूर्ण १५०० रुपये न मिळता, कपातीचे नियम लागू होऊन फक्त ५०० रुपये दिले जात असल्याची माहिती समोर आली आहे.
शासनाचा आर्थिक भार घटणार!
महायुती सरकारने जुलै २०२४ मध्ये सुरू केलेली ही योजना राजकीय आणि सामाजिकदृष्ट्या अत्यंत यशस्वी ठरली आहे. आता थेट ८० लाख अपात्र लाभार्थी कमी झाल्यामुळे सरकारचा या योजनेवर होणारा दरमहाचा खर्च लक्षणीयरीत्या घटणार असून, केवळ खऱ्या आणि गरजू महिलांपर्यंतच या योजनेचा पैसा पोहोचणार आहे.
निष्कर्ष: जर तुमचे ई-केवायसी पूर्ण असेल आणि तुम्ही सर्व निकषांमध्ये पात्र असाल, तर काळजी करण्याचे कारण नाही; मे महिन्याचा हप्ता लवकरच तुमच्या खात्यात जमा होईल.
