Crop Insurance : शेतकरी बांधवांनो, खरीप २०२५ हंगामात अतिवृष्टीमुळे पिकांचे अतोनात नुकसान झाले. त्या संकटातून सावरत शेतकऱ्यांनी रब्बी हंगामही पूर्ण केला, मात्र हक्काच्या पीक विम्याची भरपाई अद्याप पदरात पडलेली नाही. “पीक विम्याचे पैसे कधी मिळणार?” हा प्रश्न सध्या महाराष्ट्रातील, विशेषतः जालना जिल्ह्यातील लाखो शेतकऱ्या सतावत आहे.
जालना जिल्ह्याची वास्तव स्थिती: ३ लाख शेतकऱ्यांना प्रतीक्षा
जालना जिल्ह्यात खरीप २०२५ साठी सुमारे ३ लाख १७ हजार हेक्टर क्षेत्राचा विमा उतरवण्यात आला होता. यासाठी शेतकऱ्यांनी जवळपास ३०.७८ कोटी रुपयांचा हप्ता भरला आहे. मात्र, रब्बी हंगाम संपत आला तरी विमा कंपन्यांकडून अद्याप मदतीचा एक रुपयाही जमा झालेला नाही.
तालुकानिहाय शेतकरी आणि विम्याची अंदाजे आकडेवारी:
| तालुका | लाभार्थी शेतकरी (अंदाजे) | अपेक्षित रक्कम (कोटी ₹) |
|---|---|---|
| भोकरदन | ४९,८०१ | ५.०६ |
| घनसावंगी | ३९,६५६ | ४.७१ |
| जाफ्राबाद | ३५,२२७ | ४.३२ |
| मंठा | ३२,३९१ | ४.१२ |
| अंबड | ३१,८२६ | ३.४६ |
| जालना | २९,२६२ | ३.८१ |
| परतूर | २४,७३७ | ३.११ |
| बदनापूर | १८,८२६ | २.१९ |
(स्रोत: जिल्हा कृषी विभाग – आकडेवारीनुसार बदल संभवू शकतात)
राज्यभरातील नवीन अपडेट (एप्रिल २०२६)
राज्यात एकूण २२ लाख शेतकऱ्यांसाठी १,८०० कोटी रुपयांच्या विमा वाटपाला मंजुरी मिळाली आहे. डीबीटी (DBT) द्वारे ही रक्कम पुढच्या १५-२० दिवसांत जमा करण्याचे उद्दिष्ट सरकारने ठेवले आहे.
उशिराची कारणे:
- CCE डेटा: काही जिल्ह्यांत पीक कापणी प्रयोगाचा (Crop Cutting Experiment) डेटा अपलोड करण्यास विलंब झाला आहे.
- व्हेरिफिकेशन: विमा कंपन्यांकडून सुरू असलेली अर्जांची पुन्हा पडताळणी.
- व्याजाची तरतूद: विम्यास विलंब झाल्यास कंपन्यांना १२% व्याजासह दंड भरवावा लागणार असल्याने सरकारकडून दबाव वाढला आहे.
तुमचा पीक विमा क्लेम कसा तपासावा?
जर तुम्हाला अजूनही विम्याचे पैसे मिळाले नसतील, तर खालील गोष्टी त्वरित करा:
- ऑनलाइन स्टेटस चेक: pmfby.gov.in या अधिकृत पोर्टलवर जाऊन तुमचा ॲप्लिकेशन नंबर किंवा मोबाईल नंबर टाकून ‘Check Status’ वर क्लिक करा.
- हेल्पलाइनचा वापर: कोणत्याही तक्रारीसाठी १४४४७ या टोल-फ्री क्रमांकावर कॉल करा किंवा ‘कृषी रक्षक’ पोर्टलवर तक्रार नोंदवा.
- बँक खाते तपासा: तुमचे बँक खाते आधार कार्डशी लिंक (Aadhaar Seeding) असल्याची खात्री करा. अनेकदा आधार लिंक नसल्यामुळे पैसे रखडतात.
- कृषी विभाग संपर्क: जर ऑनलाइन माहिती मिळत नसेल, तर आपल्या तालुक्यातील कृषी विस्तार अधिकाऱ्यांशी किंवा जिल्हास्तरीय तक्रार निवारण समितीकडे अर्ज करा.
शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचा संदेश
पुढील खरीप हंगामाची पूर्वतयारी सुरू झाली आहे. बियाणे आणि खतांच्या खरेदीसाठी शेतकऱ्यांना या विमा रकमेची अत्यंत गरज आहे. प्रशासनाने आणि विमा कंपन्यांनी तांत्रिक अडचणी दूर करून लवकरात लवकर ही रक्कम शेतकऱ्यांच्या खात्यात वर्ग करणे आवश्यक आहे.
लक्षात ठेवा: तुमचा सातबारा, बँक डिटेल्स आणि आधार कार्डमध्ये माहिती अचूक असल्यास क्लेम मिळणे सोपे होते. तातडीने तुमचे स्टेटस चेक करा!
